27 Ocak 2012 Cuma

KARABAŞ

Bir de evin kendi kendine bekçisi olan , adına oğlumun Karabaş dediği köpeği vardı. Yemek zamanı pencerenini önünde bekler, yemek vermekte geç kahınırsa ön patilerini pencereye koyarak içeri bakar, 'Hani yiyecek vermiyor musunuz?" gibi bakardı. Bakar ki, biz oturuyoruz, vermemezi beklerdi. Oğluma zarar verecek herşeyden korurdu. Hatta üzerine bile binerdi. Çevredeki bir kuduz olayıyla ilgili olarak köyün muhtarı ilk onu zehirlemişti. Olaya oğlum çok üzülmüş, ağlamıştı. Bu zor günlere bir öğretim yılı daha katlanmak gerekiyor. Çünkü Kız Teknik Yüksek Öğretmen Okulu'na çalışan öğretmenlerden isteklileri çağırıyorlardı. Buna karar verdik, okuma istediğim belirten dilekçeyi yazıp gönderdik. Öğretim yılı başında eşim Ankara'ya okula çağrıldı. Kızımla ben Erdek'te , oğlumla annesi Ankara'ya gittiler. Birinci yıl çocukları böyle paylaştık. İkinci yıl ise çocukları değiştik.Birinci yıl oğlum Ankara'da anaokuluna devam etti. Kızımla ben de Erdek Devrim İlkokulu'na gidiyoruz. 




Birinci sınıfların bölüşümünde  kızım, Salim Tunç öğretmene düşmüştü. Çok muhterem, gün görmüş, babacan bir insan. Oldukça boylu poslu ve şişmandı. Sanırım kızım Salim Beyin bu cüssesinden korkmuş olmalı ki, 'Ben o öğretmende okumak istemiyorum' dedi. Çok anlayışlı bir insandı. 'Hiç önemli değil Seyhancığım, Jale öğretmendeki bir diğer çocukla değişiriz.' dedi işi tatlıya bağladı. 
*
Kızım daha ilkokula başlamadı. Sokaktaki çarşıya gider, ekmek ve gazete alır gelirdi. Birgün gazete ve ekmeği alıp eve dönerken, sinema afişlerinin asılı olduğu panonun  yanında  durmuş, afişe bakıyor, ama filmin adını okuyamıyor. Oradan geçen birine soruyor, 'Amca, filmin adı ne?"  'Bir ataşım yanarım' diyor. Eve geldi, gülmekten katılıyor, olayı bize böyle aktardı. BİR ATAŞIM yanarım yanlışı,epey konu oldu:))

YUKARI YAPICININ SATRANÇSEVER KÖYLÜLERİ

Merkez okullarından birine gelmek için de sıraya girme dilekçesi verdim. Üçüncü öğretim yılı başında da  Devrim İlkokulu'na tayin edildim. Ayrı ayrı yerlerde çalışma çilesi burada da başladı. Ben Erdek'e geldim, eşim Yukarı yapıcı köyüne kurs öğretmeni olarak atandı. Kızımla ben ilçede, oğlumla eşim  köyde kalıyorlar. Köylüler Bulgaristan göçmeni. Evlerinin altkatı ahır, üst katında da kendileri oturuyor. Yer döşemeleri tahtadan olduğu için hayvanların ısısından yararlarmayı düşünmüşler. Kendi dokudukları kalın oba türü kumaşlardan yaptıkları elbiseleri giyiyorlar. Bu elbiselere sinmiş olan ahır ve hhayvan kokuları ağır ve pis bir koku olduğu için yanlarında durmak burun deliklerinizi kapatmanıza, nefes almamamak gibi, nefessiz kalmak tehlikesi yaşıyorsunuz. Ülkeye ilk geldiklerinde de sahilde düz araziler göstermişler, beğenmemişler. Dağa çıkıp orayı beğenmişler. 'Keçilerimizi ormana bırakınca evimizin ppenceresinden görürüz ' demişler ve orman içine evlerini yapmışlar. Gelin görün ki bugün orman köyden iki-üüç saat uzakta kalmış. Kese kese tüketmişler. Tarlalar açmışlar. İlk geldiklerinde zeytin ağacı nedir, zeytin nedir, bunları da bilmiyorlar. Ne yapacağız bu acı meyveyi? diye sorarlar. O gün sahili beğenmeyenler, şimdi yavaş yavaş sahile inerek köyü boşaltmış durumdalar.






Bu olumsuzluklarını, uyumsuzluklarını anlatırken şunu da hemen yazmak durumundayım; Köyde 7"den 77"ye herkes  satranç bilir ve oynar. Başkaca bir oyun oynanmaz köy kahvelerinde. Gazete okunur, satranç oynanır. Ça, ıhlamur, adaçayı gibi içecekler içilir. Köyle (kaza) ilçe arasındaki ulaşımı kamyonla sağlarlar. Biz de zaman zaman Ziraat Teknisyenliğinin jeep ile gidip geliyoruz. Köyde süt bol. Hergün kızlar bir kova süt getiriyorlar. Eşim sütü kaynatıp bırakıyor, oğlum susadıkça gelip su yerine süt içiyor. Günde birkaç kilo sütü içip tüketiyor. Köyde tavukçuluk da yapılıyor. Yumurta, et süt bol. 

23 Ocak 2012 Pazartesi

OĞLUMUN DÜNYAYA GELİŞİ

1965 tatilinde Kıranardı'nda bir ev kiraladık.Orada oturuyoruz. Kızım üç yaşında. 27 Haziran 1965 Pazar günü  oğlum dünyaya geldi. Güzel kızım huzursuz.Oğlum gece gündüz zamanlı zamansız ağlayıp duruyor. Yine böyle ağladığı gece kızım kalktı, yatağına oturdu. ANnesine 'Meme mi vereeceksin,ne yapacaksan yap, kes şunun sesini..' deyiverdi. Kardeşini kabullenmeye başladı. Okullar açılınca ben Tuzhisar'a, eşim ve çocuklar Sarıoğlan'a..Yine gidip gelmeler başladı. 




Şunu hatırladım. Evimiz Tuzhisarda'yken yanımızda kız kardeşim Necmiye vardı . Biz onunla gidince evde kızımla beraber kalıyordu. 1963-1964 yılı böyle geçti. 1965'te öğlum doğunca Sarıoğlan'a çocukların yanında kalmak üzere teyzesinin torunu Yaşar'I getirdik. Bu arada 'Tebdil-i mekanda ferahlık vardır' diyerek Balıker'i tayinimizi istedik. Yazın Özkonak'tayız. Ben hastalandım. Tifo teşhisi konuldu. İlaçlar kar etmeyince Kayseri Devlet Hastanesi İntaniye bölümüne yatırıldım. 105 kg ağırlığında idim. Çocukardan tecrit edilmem gerekiyordu. Daha doğrusu herkesten tecrit edilmem. Bir aya yakın hastanede yattım. 73 kiloya kadar düştüm. Eşim yanımda kalıyordu. 






Çocuklar Özkonak'ta. Kızım anneannesinie, dedenise 'Babam nerde?' Ne zaman gelecek diye sorar, onlar da "Otobüsle gelecek " derlermiş. Otobüs gelip de beni göremeyince 'Oy babaaammm ooooooooooyyyyyyy' diye bir ağıt ağlama tuttururmuş ki, Kayaharman'da kim görse onlar da ağlamaya başlarmış. Bir gün annesi ile beni ziyarete geldiler. Hastane bahçesinde görüştük. Dönüşte nasıl zor ayrıldı yavrum. Bu arada benim tayinim Balıkesir'e çıktı. Kayseri'den ilişiğimi kesip Balıkesir'e gittim. Tayinim Sındırgı'nın bir dağ köyüne yapılmıştı. Milli Eğitim Müür Yardımcısı eşimin halasının oğlu idi. Doğrudan onun yanına gittim.Kendimi tanıttım. İlk defa tanışıyorduk.Bu arada Ankara'ya uğramış, eşimin tayininin de 57 numaralı kursa olduğunu öğrenmiştik. Kuzenine bunu da iletince 'Dur bir dakika' dedi. Sİcil bürosuna girerek 57numaralı kursunuz nerede diye sordu. Erdek'te imiş. Hemen benim eilmdeki evrakları aldı. Diğer Müdür yardımcısını aradı. Bandırma'Ya gittiğmi, akşam olmadan döneceğini öğrendi. Gerçekten de saat 16.00 sularında döndü. Burhan (Abi diyoruz artık) olayı Ziya Bey'e anlattı. "Benim kuzenimin eşi olur. Eşi 57numaralı kursa tayin olmuş. 57numaralı kurs da Erdek'te. SEyhan'I da yakın bir yere verelim dedi. Tam merkeze olmaz ama oraya sıraya girer, yakınındaki Ocaklar köyüne verelim dedi. Bir saat içinde yeni bir kararname yazılarak benim tayinim Erdek Ocaklar köyüne yapıldı. Köye yeni bir kadro daha açmış oldular. Ben 5. öğretmen olarak geldim göreve başlama yazısını aldım. İlköğretim müdürüne götürdüm.Burhan abinin yakını olduğumu, bir hafta izinli sayılmamı söyledim. Bütün formaliteleri tamamlayarak Kayseri'ye döndüm. Ev eşlarımı Sarıoğlan'dan Bandırma'ya kadar gitmek üzere Trene yükledik. Biz de itmek üzere hazırlanmak için Genezin'e geldik. Oradan Ankara'Ya, Ankara'dan da Balikesir Erdek ilçesine hareket ettik. 1968 yılının Ekim ayı ev tuttuk ama eşyalarımız gelmediği için otelde kalıyoruz.Havalar da çok sıcak. Çevreyi tanımaya çalışıyoruz. Eşyaların geldiğini öğrendik. Bandırma'dan bir kamyonla taşıdık. İlk evimizde ancak bir ay kaldık. Daha sonra on yıl kalacağmız deniz kenarında güzel bir ev bulduk. Çocuklar ükçük. Kızım 4, oğlum 1.5 yaşında. 14 yıl kaldığımız Erdek 'te son üç dört yılı da oturduğumuz eve bitişik , Abdullah lokantasının üstünde ücüncü kat. Burası da çok güzel manzaralı. Güvenen APt. Ocaklar köyüne her gün saat 8'de gidip 15.30-16.00 arası geri dönüyoruz. Köyde Demirci Ahmet, bir jeepi var. SAbah gidip evden dönüşte de yine okuldan alıp götürüp getiriyor. Ocaklar'da görevli, Erdek'te ouran üç  arkadaş daha var. Onlarla beraber gidip geliyoruz.

MARŞANDİZ YOLCULUKLARI

Tuzhisar'da üç öğretim yılını tamamladım. Eşim de Sarıoğlan'da iki yılı tamamladı. Ben hergün Sarıoğlan'dan Tuzhisar'a gidip geldim. Evi Sarıoğlan'a kurduk. Sabah erkenden kalkar, ya Sarıoğlan Belediye otobüsü ile ya da çevre köylerden gelen otobüsle Tuzhisar köyüne gidip gelirdim. Kimi zaman otobüsler benim dersten çıkmamdan önce geçerler, zorunlu olarak istasyona koşardım. Ekspres saat 18.00'de tehirli ise 23.00'de gelirdi. Ekspresler, üstelik Sarıoğlan'da durmazdı. Makas başlarında yavaşladığı zaman atlardım,istasyon şefleriyle dostluğumuzun çok yararı oldu. Birçok kere de marşandizlerin furgonunda ya da arka vagonlarda bulunan bekçi klübelerinde gidip geldim. Bu tür gidiş gelişlerde simsiyah kömür isine bulaşırdım.


 Sarıoğlan da da çok iyi evsahiplerimiz vardı. Kızım burada da herkesin sevgilisiydi. Kimi zaman annesiyle okula gider, kimi zaman da ev sahiplerine uykudan kalkınca kendi kendine iner, annesini beklerdi. Bizim için çok zor günlerdi. 

ÇİRKİN KARALAMALARA HEDEF OLAN 'CAN' DOSTLARIM

Tuzhisar'da çalışan arkadaşlarımdan biri olan Ali Parlak, bizim okuldan mezun ve köyümüze yakın Hassa köyünden olur. Eşi de Bünyanlı. Köyümüzdeki Efe'lerden Kılıç Efe ile evli idi. Kılıç Efe çok hareketli, afacan, biraz da köy ve çevre geleneklerine ters olan bir yapısı vardı. Sanırım ailenin tek erkek evladı olması, bunda etkili olmuş olabilir. Bisiklete biner, üzerinde çeşitli numaralar yapardı. Ali Parlak'la bacanakmış. Bunu Tuzhisar'da öğrendim. Bir yaz günü, Kılıç ve kendi gibi kafadar ve yaştaşlarıyla Zamantı nehrine balık avlamaya giderler. Dev Kazanı denilen yere dinamit atarlar. Dinamitin etkisiyle balıklar su yüzüne ters dönmüş halde çıkarlar. Kılıç da elinde sepetle toplamak üzere suya girer. Bir iki batar, çıkar, son batışından sonra da bir daha su yüzüne çıkamaz. Daha 18-19 yaşlarında idi. Bir de kızı vardı. Sabiha. Cesedini bir hafta sonra 3-4 km. aşağılarda söğütlere takılmış olarak buldular. Bu SAbiha Tuzhisar'da eyzesinin yanında kalıyor. ZAten çocukları da almıyordu. Biz Tuzhisar'a gittiğimizde  Sabiha ilk okul üçüncü sınıfta idi. Benden sonra bir arkadaşın daha tayininin yapıldığı Sivaslı olduğu ve Sivaslı olur da ne olur? Kızılbaş. O dönemde Anadolu'da Alevi denmez, Kızılbaş denirdi.Ayrıca kızılbaşlılık çok çirkin karalamalarla , abartılı iftiralarla dolu bir şekilde tanıtılırdı. O dönemde kendi içinde kapalı bir toplum olarak yaşadıkları için bu tür iftira ve karalamalara cevap bile vermezlerdi. Oysa benim en sevdiğim can insanlar ve arkadaşlarım hep bunlardan olmuştur. 




Gelelim kızılbaş hikayemize:
Kadir Ceylan Sivas'ın Karaözü (Yeni adı Maarif özü) köyünden, evli, iki çocuklu bir öğretmen). Evlerinde nasıl bir konuşma olmuşsa, bilemiyorum. Bizim Sabiha Efe bu konuşmalardan etkilenmiş olmalı.Kızılbaş nasıl olur?diye merak etmiş. Arkadaş, evini Tuzhisar'a taşıdığı gün ev eşyaları arabadan indirilirken SAbila Kadir Öğretmenin çocuklarını yanına almış, evlerinin arkasına götürmüş. Hemen çocukların başlarına , saçlarının arasına bakmış. KIzıl birşey görememiş. Teyzesi ile eniştesine akşam evde olayı anlatmış. 
-Kızılbaş kızılbaş diyordunuz. Ben çocukların başlarına baktım, hiç de öyle birşey göremedim..Demiş. 
İşin ilginç yanı bu olayı arkadaşın dışındaki herkese anlatıyorlar. Tutucu insanlar da emekli olmuş. Karı Koca Ali Parklaklar'a hac ziyaretine gitmişler. Tuzhisar da çalışırken kızım da hep Gül Amca dedi altın dişlerinden dolayı...

AYAK İZİME BASARAK BENİ İZLEYEN ÖĞRENCİM

1963 öğretim yılını da Boyacı'da tamamladım. Eşim ve kızım Yeşilyurt köyündeler. Tatillerde, ay başlarında maaş almaya Kayseri'ye indiğimde yanlarına gidiyorum. Güzel kızım beni görünce annesinin boynuna sarılıyor, göğsüne yaslanarak ağlamaya başlıyor. Biraz sonra bana sarılıyor ve rahatlayıncaya kadar ağlıyor. Sonra normal halimize dönüyoruz. Her sefeinde aynı senaryo tekrar ediyor.  1963 öğretim yılının sonunda Boyacı köyünden Bünyan Tuzhisar kasabasına cezalı olarak gönderildim. Suçum, köyü terketmek, okulu kapalı tutmak vs. 1963-1964 öğretim yılı için eşim de Tuzhisar köyüne kurs öğretmeni olarak atandı. Kayseri'de ilk ve son olarak birlikte aynı yerde çalıştığımız yer oldu. Çünkü ertesi yıl eşim Sarıoğlan kazasına atandı, ben Tuzhisar'da kaldım.




*Okuldan saat 15.10'da çıkarım, hızlı adımlarla yola otobüsü yakalamak için yürürüm. Bu hergün böyle devam eder. İbiş Karagöl adında da bir öğrencim var. Evleri benim youlma yakın yerde . İbiş Karagöl hergün benim peşimde. Arkamdan atlaya atlaya yürümekte. 
-Ne o İbiş? Ne yapıyorsun? dedim. 'Hİç öğretmenim, sizin izinize basıyorum'
-Niye basıyorsun ki? dediğimde İbiş 'Öğretmenim, ben de sizin gibi öğretmen olmak istiyorum. Onun için izinize basıyorum' dedi. 

BOYACI'DAN ÇEVRİL'E KAR KIŞ KIYAMET

Şimdi aklıma geldikçe hayıflandığım; yapılmaması gerekeni nasıl yaptığımıza hayret ediyorum. Kar-kış her taraf bembeyaz. 1962 yılbaşına birkaç gün var. Boyacı köyüne 3-5 km. uzakta bir köy var; ÇEVRİL köyü. Sahibi Talaslı bir kamyon Kayseri'den Çevril'e her gün gelir ve ertesi günü sabah erkenden tekrar Kayseri'ye döner. Sahibini tanıyoruz. Sabit aga, Zabit aga gibi de söylenen bir adı var. Birgün önce muhtarlıktan, Çevril muhtarlığına (manyoteli telefonlar vardı)  telefon ederek Sabit Ağa ile konuştuk. Yarın Kayseri'ye ineceğiz. Bize yer ayırdı. Kaçta gidiyorsunuz ona göre orada olalım dedik. Sahurdan sonra gideceğini söyledi. Bizi bekleyin, almadan da gitmeyin dedik. Ertesi günü sahurda kalktık. Her taraf bembeyaz kar. Vadiden Çevril köyüne doğru yola çıktık. Elimizde sadece kendimizi aydınlatan elektrik fenerimiz var. 









Başkaca hiç bir korunma aracı yok. Sopamız bile yok. Derede su da var. Kimi zaman suya dalarak çıkarak Çevril köyüne vardık. Sabit ağanın kaldığı evi bulup kapısını çaldık. Adamcağız uyuyormuş. Uyandırdık. Halimizi görünce bize acı, soba yakıldı. Çay içtik. Sabahleyin de Kayseri'ye oradan da Genezin'e geçtik. Hem tatil hem de Yeşer'in yaklaşan doğumu nedeniyle köye gelmiştik. Boyacı -Çevril arası bir yolculuğumuz bir hata idi, hem de çok büyük hata.....

9 Ocak 2012 Pazartesi

KÖYÜN ÜNLÜ AVCISI

Köyün ünlü avcısı: Kara Şaban. 


Köyün sosyal insanlarından biri. İsmi gibi kara,kuru, avcı hikayeleriyle dolu , bir çok sık ziyarete gelen, sıkıcı olmayan biri.Kendi hayatı ile ilgili olarak 5-10 sene çocukları olmamış. Eşinin de iznini alarak eve ikinci bir eş getirmek istemiş. Her türlü hazırlıklar yapılmış, bu arada eski eşi hamile kalmış. Hamile olduğunu da bir türlü söyleyemiyor. Bir yakınına söyleyerek , ikinci evliliği biraz geciktirmek istiyor ve üç dört ay geçince hamilelik de iyice belli oluyor.Eşi Kara Şaban'a  olayı anlatıyor. Kara Şaban da ikinci evlilikten vazgeçiyor. O yıllarda peş peşe birer yaş aralıklarla 3 çocuğu oluyor. Olayı pek keyifle ve güzel anlatırdı. Bir akşam sütle, bir akşam yoğurtla , yumurta ile çıkagelirdi. Hayvanlarını ahırda, tavuk ve hindilerini kümeste beslerdi. Tek katlı köy evlerinde , yere yakın pencereleri olan toprak damlı, yığma taş duvarlı konutlarda yaşarlardı. Kümes oda duvarına bitişik, kapısı da yol kenarında. Bir gece bir ses duydum.'Eyvah bizim al tavuk gitti' dedim. Koştum kümese, ama nafile. Tilki gerçekten de çil tavuğu götürmüş. Kümesin kapağını kapattım. Bir taraftan düşünüyorum. Bu alıştı, yine gelecek. Ben de ona bir tuzak hazırlıyayım, diri diri yakalayayım da görsün dedim. Odadan bir delik açtım. Uzunca bir halat, ordadan kümesin içinden kapağına kadar uzatıp kapağı iyice bağladım. İçerden deneme yaptım. İpi çekince kapak kümesin kapısını iyice kapatıyor. Birkaç denedim, oluyor. Tamam dedim. Tilki gelip tavukları tedirgin ettiğinde ses çıkaracaklar, Kara Şaban da ipi çekince tilkiyi kümese hapsedecek. Hesap  bu. 






Gece oluyor. Kara Şaban yatıyor. Kulağı tetikte. Bir ara tavukların sesini duyuyor, ipi arıyor ama nafile. İp yok! Tilki yapacağını gene yapıyor. Bu kere de Kara Tavuğu alıp gidiyor...Kara Şaban sabah inceleme yapıyor, bakıyor, gözlerine inanamıyor. Tilki kümes içinden gelen ipi çekiyor. Yolun öbür ucuna kadar, kümesten çıkana kadar çekiyor. Ondan sonra kümese girip avını alıyor......


Bu olay Kara Şaban'a çok dokunuyor. Sabahtan iz sürmeye başlıyor. Çevril köyü ile Boyacı köyü arasındaki derin bir vadi ve çevresinde de kayalıklar vardır. Bakıyor ki, Kara tavuğunu yemiş, kayaların üzerinde yatmış uyuyor. "Kısa namlulu bir tüfeğim vardı. Onu doğrulttum, nişan alıp tetiği çektim. Tüfeğin patlama sesiyle birlikte havaya bir fırladı. Oracıkta kaldı. İntikamımı almıştım' diye avcılık hikayelerini dinlediğimiz Kara Şaban şimdi av bulabiliyor mu acaba?

3 Ocak 2012 Salı

1970'LER


HER AN KAPI ÇALIP GELECEKMİŞ GİBİ...HER AN EVDEYMİŞ, HER ZAMANKİ GİBİ KOLTUKTA, ELİNDE KUMANDA OTURUYORMUŞ YA DA BİLGİSAYARININ KARŞISINDA OTURUYOR GİBİ...HEP BİZİMLEYMİŞ GİBİ...